Η έναρξη της νόσου μπορεί να συμβεί σε οποιαδήποτε ηλικία, συχνότερα πριν την ηλικία των 40 ετών. Είναι πολυπαραγοντική νόσος. Στην αιτιολογία της φαίνεται να παίζουν ρόλο περιβαλλοντικοί – εκλυτικοί παραγόντες σε γενετικώς προδιατεθειμένα άτομα. Χαρακτηρίζεται από ερυθηματώδεις πλάκες που καλύπτονται από αργυρόχροα λέπια. Εκτός από το δέρμα μπορεί να προσβάλλει τα νύχια και τις αρθρώσεις. Επομένως δεν προκαλεί η νόσος μόνο αισθητικό πρόβλημα αλλά συχνά και λειτουργικό λόγω της ψωριασικής αρθρίτιδας. Συχνά οι ψωριασικοί ασθενείς εμφανίζουν συννοσηρότητες, όπως καρδιαγγειακά νοσήματα. Η ψωρίαση επιδρά σημαντικά στην ποιότητα ζωής των ασθενών και την ψυχολογία τους, επηρεάζοντας τις κοινωνικές και επαγγελματικές δραστηριότητες τους.

Μπορεί ακόμα η κλινική εικόνα του ασθενούς να αξιολογείται ήπια από το δερματολόγο, αλλά για τον ίδιο τον ασθενή να θεωρείται σοβαρή και να τον επηρεάζει πολύ στην ψυχολογία.

Το άρθρο • Ψωρίαση εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Το άρθρο • Ψώρα εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Τα επίπεδα έκθεσης και οι αντιδράσεις διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Διάφοροι παράγοντες μπορεί να κάνουν το δέρμα ευαίσθητο στην υπεριώση ακτινοβολία.

Σε αυτούς περιλαμβάνονται:

-Η κληρονομικότητα για φωτοευαισθησία

-Η λήψη φαρμάκων

-Διάφορες παθήσεις του δέρματος

-Η έκθεση σε ορισμένα φυτά

-Η χρήση αρωμάτων

Το άρθρο • Φωτοδερματίτιδα εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Τα εξανθήματα ενδεχομένως να εμφανιστούν ξαφνικά, μέσα σε λίγα λεπτά από τη λήψη φαρμάκου, αλλά ενδεχομένως και να καθυστερήσουν για ώρες, μέρες ή ακόμα και εβδομάδες. Μερικά είναι επώδυνα και μπορεί να προκαλέσουν  μέχρι και σχηματισμό πληγών στο στόμα.

Τα περισσότερα φαρμακευτικά εξανθήματα θα υποχωρήσουν με την διακοπή του φαρμάκου.Οι ήπιες αντιδράσεις αντιμετωπίζονται με τοπική θεραπεία για την μείωση των συμπτωμάτων ενώ οι σοβαρές αντιδράσεις μπορεί να απαιτήσουν και θεραπεία από του στόματος.

Το άρθρο • Φαρμακευτικά εξανθήματα εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Μπορεί να είναι εντοπισμένη ή γενικευμένη.

Η εντοπισμένη (εστιακή) υπεριδρωσία μπορεί να είναι ιδιοπαθής, να σχετίζεται με νευροπάθειες ή να είναι επακόλουθο νοσημάτων συμπαθητικού νευρικού συστήματος.

Η γενικευμένη υπεριδρωσία είναι συνήθως δευτεροπαθής. Μπορεί να οφείλεται σε ενδοκρινολογικές και μεταβολικές διαταραχές (πχ. θυρεοειδοπάθειες, διαβήτης), σε φάρμακα, σε λοιμώξεις, εμμηνόπαυση.

Η υπεριδρωσία επηρεάζει αρνητικά τις κοινωνικές και επαγγελματικές δραστηριότητες των ασθενών και συχνά συνοδεύεται από δυσάρεστη οσμή που οφείλεται σε προϊόντα διάσπασης του ιδρώτα από τα βακτήρια.

Αντιμετώπιση: Θεραπεία της υποκείμενης νόσου, αντιιδρωτικά και άλατα αλουμινίου. Δυστυχώς συχνά οι αποσμητικοί παράγοντες δεν επαρκούν.

Λύση αποτελεί η έγχυση ειδικής πρωτεΐνης, η πιο αποτελεσματική μη χειρουργική θεραπεία της εστιακής υπεριδρωσίας.

Η ενδοδερμική ένεση δημιουργεί ανιδρωσία (μασχάλες, παλάμες, πέλματα) μέσω της αναστολής απελευθέρωσης ακετυλοχολίνης από τις χολινεργικές απολήξεις.

Το άρθρο • Υπεριδρωσία εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Σμηγματορροικές υπερκερατώσεις

Συχνές καλοήθεις μη μεταδοτικές δερματικές βλάβες. Προέρχονται από τα κερατινοκύτταρα με συχνότητα αυξανόμενη σε συνάρτηση με την ηλικία.

Η αιτιολογία τους δεν είναι ακριβώς γνωστή. Συνήθως ασυμπτωματικές, αλλά μπορεί να προκαλούν κνησμό (φαγούρα) ή να τραυματίζονται (αιμορραγία, φλεγμονή).

Θηλώματα

Καλοήθεις βλάβες της επιδερμίδας.

Παράγοντες που έχουν ενοχοποιηθεί για την εμφάνιση τους είναι η παχυσαρκία και ο σακχαρώδης διαβήτης. Ο πολλαπλασιασμός των θηλωμάτων οφείλεται σε ήπιο τραυματισμό, όπως τριβή (πχ. από αλυσίδα, ξύρισμα, στενά ρούχα).

Ακτινικές υπερκερατώσεις

Πρόκειται για ενδοεπιθηλιακές νεοπλασίες του δέρματος, που χαρακτηρίζονται από άτυπο πολλαπλασιασμό των κερατινοκυττάρων και εντοπίζονται συχνότερα στις ηλιοεκτεθειμένες περιοχές του σώματος (τριχωτό κεφαλής, πρόσωπο, αυτιά, χείλια, χέρια). Εκτιμάται ότι το 8%-10% των περιπτώσεων εξελίσσονται σε ακανθοκυτταρικά καρκινώματα.

Οι βλάβες συνήθως είναι ξηρές, λεπιδώδεις στο χρώμα του δέρματος ή ερυθηματώδεις ποικίλου μεγέθους. Μπορεί να είναι μονήρεις ή πολλαπλές. Συνήθως είναι ασυμπτωματικές, αλλά μπορεί να προκαλούν έντονο κνησμό.

Βασικοκυτταρικό καρκίνωμα

Αποτελεί τον συχνότερο κακοήθη όγκο του δέρματος. Εξελίσσεται βραδέως και σπάνια δίνει μεταστάσεις. Ο κυριότερος παράγοντας φαίνεται ότι είναι η χρόνια έκθεση στον ήλιο, αν και μπορεί να εμπλέκονται και γονιδιακά μονοπάτια. Συνήθως πρόκειται για μονήρη βλάβη, αλλά μπορεί να υπάρχουν πολλαπλές (πχ. σε ανοσοκατεσταλμένους).

Διάγνωση: κλινική, δερματοσκοπική και ιστολογική.

Μελάνωμα

Κακoήθης όγκος των μελανοκυττάρων, που τα τελευταία χρόνια παρατηρείται παγκοσμίως ραγδαία αύξηση της συχνότητας του στους πληθυσμούς με λευκό δέρμα.

Εντοπίζεται κυρίως στο δέρμα, αλλά μπορεί να εμφανιστεί και στα νύχια και στους βλεννογόνους.

Οι παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με την έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία, το μεγάλο αριθμό σπίλων, το θετικό οικογενειακό ιστορικό, τις γονιδιακές μεταλλάξεις.

Το άρθρο • Σπίλοι καλοήθεις και καρκίνος δέρματος εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Χαρακτηρίζεται από ερύθημα, ευρυαγγείες, βλατίδες, φλυκταινίδια. Εντοπίζεται στη μύτη, παρειές (μάγουλα), μέτωπο και πηγούνι.

Υπάρχουν διάφοροι υπότυποι, όπως ερυθηματο-τηλαγγειεκτατική, βλατιδο-φλυκταινώδης, ρινόφυμα (προσβολή μύτης), οφθαλμική (προσβολή οφθαλμών).

Η ακριβής αιτιολογία της δεν είναι γνωστή. Στην αιτιοπαθογένεια της εμπλέκονται επιβαρυντικοί παράγοντες: γενετικοί και περιβαλλοντικοί, όπως ζέστη, αλκοόλ, καυτερές τροφές, στρες, φάρμακα.

Η συμμετοχή του παρασίτου Demodex folliculorum, που υπάρχει φυσιολογικά στο δέρμα είναι αμφίβολη, αλλά έχει παρατηρηθεί ότι υπεραναπτύσσεται στη ροδόχρο.

Το άρθρο • Ροδόχρους νόσος εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Σε τι οφείλεται

Υπεύθυνος είναι μύκητες, του γένους malassezia, που υπάρχουν φυσιολογικά στην επιδερμίδα μας. Η υγρασία, η έντονη λιπαρότητα του δέρματος καθώς και η αυξημένη παραγωγή σμήγματος συμβάλλουν στον πολλαπλασιασμό του και τότε αρχίζει να προκαλεί προβλήματα, χωρίς όμως η νόσος να μεταδίδεται από τον έναν άνθρωπο στον άλλο. Είναι επίσης μια μορφή δερματίτιδας που παρουσιάζεται συχνότερα σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες.

Πώς εκδηλώνεται

Ο μύκητας επηρεάζει τη φυσική χρωστική του δέρματος και η ποικιλόχρους πιτυρίαση εκδηλώνεται με μικρές ή μεγαλύτερες κηλίδες, σε χρώμα πιο ανοιχτό ή πιο σκούρο από εκείνο της επιδερμίδας. Πάνω τους το δέρμα ίσως εμφανίζει μία λεπτή απολέπιση. Τα στίγματα επικεντρώνονται στον κορμό και τα μπράτσα και πιο σπάνια στο λαιμό και το πρόσωπο. Εκτός από αυτά, δεν προκαλεί φαγούρα, ερεθισμό ή άλλα συμπτώματα, μπορεί όμως να υποτροπιάζει, δηλαδή οι κηλίδες να εξαφανίζονται και να εμφανίζονται ξανά.

Το άρθρο • Ποικιλόχρους πιτυρίαση εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Τα τσιμπήματα προκαλούν απλή φλεγμονή, πόνο ή και βαριά αλλεργική αντίδραση αναλόγως του εντόμου αλλά και της ευαισθησίας του κάθε ατόμου.

Στις περισσότερες περιπτώσεις στον δερματολόγο προσέρχονται ασθενείς όταν βλέπουν ότι τα συμπτώματα είναι πολύ έντονα, δεν υποχωρούν, ενώ το ξύσιμο του δέρματος εξαιτίας του κνησμού, έχει προκαλέσει μόλυνση ή και διασπορά της λοίμωξης.

Οι ασθενείς όταν διαπιστώσουν ότι στο δέρμα τους έχουν δημιουργηθεί μικρές ή μεγάλες βλάβες, πρέπει να λάβουν αγωγή για να αποφύγουν τόσο τον κνησμό και τον πόνο όσο και τη δευτεροπαθή επιμόλυνση. Η λοίμωξη αυτή μπορεί να είναι από στρεπτόκοκκο ή χρυσίζοντα σταφυλόκοκκο.

Στην Ελλάδα τα συνηθέστερα τσιμπήματα προέρχονται από κουνούπια, οικιακές ή μαύρες μύγες, μέλισσες, σφήκες, κοριούς, ψύλλους και τσιμπούρια. Κατά τα τελευταία χρόνια επικίνδυνα λόγω της επιμόλυνσης που προκαλούν, θεωρούνται τα επονομαζόμενα κουνούπια του Νείλου.

Το άρθρο • Παρασιτική κνήφη (δήγματα εντόμων) εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.

Προδιαθεσικοί παράγοντες είναι: ο σακχαρώδης διαβήτης, τραυματισμοί, η συνεχής διαβροχή, η ψωρίαση, το μεγάλο μήκος των νυχιών, η κακή υγιεινή, οι μυκητιάσεις δέρματος.

Για την διάγνωση καλό είναι να γίνεται εκτός από την κλινική εξέταση και αναζήτηση μυκήτων σε άμεσο παρασκεύασμα καθώς και καλλιέργεια για ταυτοποίηση με αντιμυκητόγραμμα (έλεγχος ευαισθησίας).

Το άρθρο • Ονυχομυκητιάσεις εμφανίστηκε πρώτα στο Χρυσάνθη Τζιωρτζιώτη-Κολιού.